Deotibba peak

बर्फाच्छादित शिखरांच्या पार्श्वभूमीवर वाहणाऱ्या नद्या, बैठ्या घरांच्या तुरळक वस्त्या,कुरणांवर चरायला विखुरलेली पाळीव जनावरं किव्वा त्याच हिमाच्छादित शिखरातून तोंडाला फडकी गुंडाळून आणि हातात बंदुका घेऊन हिंसेच्या दिशेने मार्गक्रमण करणारे अतिरेकी या दोन्ही परस्पर विरोधी दृश्यांचा आणि माझा पहिला संबन्ध आला तो 'रोजा' या चित्रपटामुळे.

 

सुदैवाने अतिरेकी हा भाग सोडला तर यातील बाकीचा सर्व भाग प्रत्यक्षात पहायची संधी मिळाली.ट्रेकला असताना दुपारी दोन अडीचला कॅम्प वर पोहोचून तंबू लावल्यापासून ते सकाळी पुढच्या कॅम्पकडे निघण्यासाठी तंबू काढेपर्यंतचा वेळ म्हणजे भोवतालचे सौन्दर्य आठवणीत कैद करण्यासाठी मिळालेली संधीच असते.

सह्याद्रीचं रूप जर रांगडं असेल तर त्या तुलनेत हिमालय लोभसवाणा आहे.पसरलेल्या बर्फामुळे असे म्हणायचं मोह झाला असेल कदाचित.पण निसर्गच तो शेवटी त्याच्या लहरीपणाला मात ती कोण देणार ? त्याचा मूड चांगला असेल स्वर्ग फिका पडेल नाहीतर...दक्षिण भारत आपण तसेही बघतच आहोत की.

हा फोटो तसा जुनाच पण असंख्य आठवणींचे ओझे वाहतोय.पहाटेच्या लक्ख उन्हात चरायला सोडलेल्या मेंढ्यांच्या कळपातील एक जण या दगडावर चढला असतानाचा हा क्षण.बर्फ आणि सूर्यकिरणे यामुळे पल्याडली पर्वतरांग तितकीशी रेखीव नसली तरी 'हिमालयाची उंची' सर्वतोपरी स्पष्ट करणारी हि अभेद्य शिखरे डोळ्याचे पारणे फेडतात.या शिखरांच्या पुढ्यात उभा ठाकलेला हा जीव निसर्ग आणि इतर सजीव यांच्यातील प्रतीकात्मक दारी वेळोवेळी सिद्ध करतो.देवतिब्बा शिखराकडे मार्गक्रमण करताना वाटेतल्या एका कॅम्प वर टिपलेले हे दृश्य.

इथे किव्वा इतर कुठल्याही ठिकाणी निसर्गसानिध्यात फिरत असतान एक गोष्ट प्रकर्षांने जाणवते ते म्हणजे याच्याकडे सौन्दर्याची कुठलीच कमतरता नसते.किंबहुना ते सौन्दर्य वेचताना आपण प्रत्येक वेळी कमीच पडतो.आणि हीच कमी भरून काढायला पुढल्या वेळी हाच निसर्ग पुन्हा नव्याने खुणावत असतो.पुढल्या भेटीतही आपली झोळी कमीच पडणार याची पुरेपूर खात्री असूनही आपण तो आनंद टिपायला जातो यातच सगळं आलं नाही का

- हृषिकेश पांडकर

Deotibba peak | India

 

Cologne Cathedral

पुण्यातला जन्म आणि जडणघडण असल्याने कॅम्प परिसरात असलेली हाताच्या बोटावर मोजता येतील इतकीच चर्च पाहण्याचा योग आला.पाहण्याचा म्हणजे पत्ता सांगताना आधार घेता येईल इतकी शुल्लक ओळख.त्यानंतर भुताचे सिनेमे पाहताना जो काही संदर्भ आला तितकाच.

 

पुढे गोव्याला फिरण्याची संधी मिळाली आणि पोर्तुगीजांची चर्च बघता आली.मेणबत्ती,क्रॉस,येशूची प्रतिमा,ओळीत मांडलेली लाकडी बाकडी,रंगीत काचांच्या खिडक्या आणि भयाण शांतता या पलीकडे चर्चची आणि माझी अजूनही ओळख नाही.

मंदिर म्हटल्यावर डोळ्यासमोर येणारी प्रतिमा म्हणजे सर्वप्रथम तर दुतर्फा असलेली पूजेचे साहित्य आणि खेळणी विकणारी टपरीवजा दुकाने,नारळ,फुले आणि फळे यांची एकत्रित बांधणी करून विकणारे (गळी उतरविणारे) असंख्य विक्रेते,दारात असलेली घंटा,गाभाऱ्याच्या उंबरा ओलांडला कि येणारा कापूर,फुले,उदबत्ती,तुपाच्या वाती,अर्धवट जळलेले तेल आणि अत्तराचा सुगंध या सर्वांचा मिश्रित ओळखीचा असलेला वास नाकाचा ताबा घेतो.

मंदिर आणि शांतता हे समीकरण आपल्याकडे नाही इथपर्यंत मान्य.पण मंदिर आणि स्वच्छता हे हि समीकरण आपल्याकडे नाही हि गोष्ट जास्त दुर्दैवी वाटते.आणि नेमकी हीच शांतता या चर्च मध्ये प्रकर्षाने अनुभवायला मिळते.श्रद्धा अंधश्रद्धा हा वेगळाच मुद्दा,धर्म,पूजनीय देव-देवता हा देखील भिन्न भाग पण प्रार्थनेचे स्थळ कसे असावे याचा उत्तम नमुना म्हणजे चर्च.

आत मध्ये असणारी मूर्ती किव्वा त्यामागील कथा याविषयी माझी माहिती आणि अभ्यास तोकडाच.पण स्थापत्य,कलाकुसर,मांडणी आणि त्या संपूर्ण वास्तूची देखरेख याचे कौतुक नक्कीच.स्थापत्य,कलाकुसर आणि मांडणी यामध्ये आपली मंदिरे किंचितही मागे नाहीत किंबहुना दोन पावले पुढेच पण महत्वाचा भाग म्हणजेच देखरेख आणि देखभाल.आणि नेमके यातच आपण बरेचदा सपाटून मार खातो.

जर्मनी मधील कलोन या शहरात असलेले हे चर्च.जे प्रार्थनीय स्थळासोबतच पर्यटकांचेही आकर्षण बनले आहे.साधारण वीस हजार लोक इथे प्रत्येक दिवशी भेट देतात.या वास्तूच्या आतील बाजूने दगडी कमानींचे घेतलेले हे छायाचित्र.

पर्यटक आणि भाविक या दोघांचीही संख्या आपल्याकडे नक्कीच कमी नाही.त्या भाविकाला किव्वा त्या पर्यटकाला पवित्र्य वास्तूंचे मांगल्य आणि भव्यता खरंच अनुभवता येते का हा प्रश्न मात्र तितकाच अनुत्तरित राहतो.

- हृषिकेश

Tallest Roman catholic cathedral in the world.

Cologne Cathedral | Germany | 2018

 

छोटासा धबधबा

एरवी रुक्ष वाटणाऱ्या या दगडांच्या राशीवर अगदी धो धो नाही पण खळखळ ओघळणारे पाणी त्या चिंब पावसातही सुखद वाटते.दूधसागर धबधब्याचा फोटो टाकल्यानंतर हा फोटो टाकण्यामागचा हेतू हाच आहे कि निसर्गाच्या रूपात जरी इतक्या कमालीची तफावत असली तरी त्यातून मिळणाऱ्या आनंदात कुठलीच भिन्नता नाहीये.

 

गुरुत्वाकर्षण,पाण्याचा अविरत वाहण्याचा स्थायीभाव आणि पाण्याच्या वेगातही खंबीरपणे निश्चल राहण्याची दगडांची भूमिका या तीन गोष्टींवर अखंडित असलेले हे धबधबा नावाचे सौन्दर्य डोळ्यांसोबत कानाचेही पारणे फेडते.दगडांवरून वेगात वाहत खाली आल्यानंतर पृष्ठभागालगत संथ वाहणारे पाणी देखील तितकेच समाधान देते.कितीही तोच तोच पण असला हे दृश्य कधीच निरस होऊ शकत नाही.

सगळ्यात चांगली गोष्ट म्हणजे यासाठी कुठे फार लांब जावे लागत नाही.केवळ ४/५ वेळा पाऊस झाल्यावर पुण्यालगतच्या डोंगररांगांमध्ये बेमालूम वाहणारे हे छोटे धबधबे कमालीचा आनंद देतात.अशाच एका काहीश्या निर्जन रस्त्यावर अविरत निथळणारा हा छोटासा धबधबा.

फोटो काढताना एक विचार मनात डोकावला.असे अनंत ओहोळ अनेक ठिकाणी असतील.यापेक्षाही सरस निसर्ग अर्थातच असेल पण केवळ तिथे आपण पोहोचू शकत नाही म्हणून ते पाहता येत नाही आणि आपण त्या किमयेला मुकतो याची खंत जास्त.

जेव्हा निसर्ग आपले सौन्दर्य उलगडत असतो तेव्हा ते ग्रहण करताना खऱ्या अर्थाने आपलीच झोळी दुबळी ठरते एवढे मात्र नक्की.

Water is the most perfect traveler because when it travels it becomes the path itself.

Pune | India